Vụ "Người bị hại vắng mặt, Tòa có được dẫn giải?" :
Có thể khởi tố tội từ chối khai báo
23:46' 27/9/2010
Theo luật, tòa phải hoãn xử khi vắng người bị hại. để xử được, chỉ còn cách dẫn giải người bị hại đến tòa. Tuy nhiên, thực tiễn chưa từng có tiền lệ về việc này nên tòa lúng túng.


Phải xác định đầy đủ tư cách tố tụng

Trước hết cần khẳng định rằng: Nếu cơ quan tiến hành tố tụng chỉ xác định là “người bị hại” trong vụ án thì tòa án không được dẫn giải. Vì theo quy định tại khoản 4 Điều 51 Bộ luật Tố tụng hình sự thì người bị hại phải có mặt theo giấy triệu tập của cơ quan điều tra, viện kiểm sát, tòa án… Không có quy định dẫn giải người bị hại ra tòa.

Về tư cách tham gia tố tụng trong một vụ án hình sự, Bộ luật Tố tụng hình sự quy định từng người như người bị tạm giữ, bị can, bị cáo, người bị hại, nguyên đơn dân sự, bị đơn dân sự, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đến vụ án, người làm chứng, người bào chữa, người bảo vệ quyền lợi của đương sự, người giám định và người phiên dịch. Nhưng không phải vụ án hình sự nào cũng có tất cả những người tham gia tố tụng mà Bộ luật Tố tụng hình sự quy định.

Ngược lại, có người tham gia tố tụng có nhiều tư cách như người bị hại thường đồng thời là nguyên đơn dân sự; bị cáo đồng thời là bị đơn dân sự; người đại diện cho bị cáo có thể đồng thời là bị đơn dân sự, người bị hại đồng thời là người làm chứng...

Vì vậy, khi xác định tư cách tham gia tố tụng, cơ quan tiến hành tố tụng, mà đặc biệt là đối với tòa án trong trường hợp, qua nghiên cứu hồ sơ vụ án mà thấy nếu vắng mặt người bị hại và người này đồng thời là người làm chứng thì sẽ ảnh hưởng đến việc xác định sự thật của vụ án thì khi triệu tập họ đến phiên tòa cần xác định đầy đủ tư cách tham gia tố tụng của họ; đề phòng nếu họ cố tình không đến phiên tòa thì có biện pháp buộc họ phải đến.

Không đến sẽ bị xử lý hình sự

Trong vụ án cụ thể này, người ngồi sau xe của Ngân không chỉ là người bị hại trong vụ án mà đồng thời còn là người làm chứng. Lẽ ra khi gửi giấy triệu tập người này đến phiên tòa, tòa án phải xác định người này có hai tư cách tham gia tố tụng: “người bị hại” và “người làm chứng” trong vụ án. Việc tòa án chỉ triệu tập người này đến phiên tòa với tư cách “người bị hại” là chưa đúng nên khi thấy vắng mặt họ ảnh hưởng đến việc xác định sự thật vụ án thì lúng túng và còn thông báo: “Lần tới nếu người bị hại cố tình vắng mặt sẽ bị dẫn giải”!

Nếu so với người làm chứng thì hậu quả pháp lý đối với người bị hại nặng hơn người làm chứng nếu họ vắng mặt tại phiên tòa. Sao tòa không áp dụng quy định nếu từ chối khai báo mà không có lý do chính đáng thì phải chịu trách nhiệm hình sự về tội “từ chối khai báo” theo Điều 308 Bộ luật Hình sự. Lúc này tòa chỉ cần ra thông báo: “Nếu cố tình vắng mặt thì sẽ bị khởi tố về tội từ chối khai báo”. Tòa án làm như vậy, tôi tin là người bị hại sẽ không dám vắng mặt nữa.

Liên tục vắng mặt

Trong một vụ án về tội vi phạm quy định về điều khiển phương tiện giao thông, TAND huyện Ninh Sơn (Ninh Thuận) đã hai lần mở phiên tòa xét xử nhưng một trong hai người bị hại liên tục vắng mặt. Lần đầu tiên, tòa hoãn xử do xét thấy việc người bị hại vắng mặt sẽ ảnh hưởng tính khách quan của vụ án. Mặt khác, hồ sơ vụ án cũng còn nhiều điểm chưa rõ nên tòa quyết định hoãn phiên tòa, trả hồ sơ điều tra bổ sung.

Gần đây nhất, ngày 17-8, TAND huyện Ninh Sơn đưa vụ án ra xét xử. Một lần nữa tòa phải hoãn phiên tòa do người bị hại lại vắng mặt. Thẩm phán chủ tọa phiên tòa cho biết lần này tòa sẽ hoãn, lần tới nếu người bị hại cố tình vắng mặt sẽ bị dẫn giải…

Đinh Văn Quế
Nguồn: Báo Pháp luật TP HCM

Ý KIẾN BẠN ĐỌC VỀ BÀI VIẾT NÀY

Họ và tên : *  
Địa chỉ :  
Email : *  
Ý kiến của bạn : *

Mã bảo vệ :

 

Các tin tiếp
Các tin trước